As most of you know, the discontinued Nikon SB-800 speedlight has an awesome -- yet, oddly undocumented -- built-in slave. But given the questions I have gotten recently, many people who own the newer SB-900s are not aware that their flash has the same capability. 
Nghĩ cũng hay hay, bạn bè ở Hà Nội cả tấn, đến khi xa Hà Nội đứa mình đánh đu với nó suốt ngày thì không thấy, Trọng Đài cả năm qua không hề gặp mặt thì lại thấy. Nó ngồi bó gối nhìn mình cười khì khì, nói vào đây làm cái gì, ba chỏm râu của nó ngọ ngoạy ngọ ngoạy, thiếp đi một lúc mở mắt lại thấy ba chòm râu của nó ngọ ngoạy, rất lạ.
Mình quen Trọng Đài từ năm 1992, khi nó làm nhạc cho vở Những linh hồn sống của mình. Gần trưa mình đến Nhà hát kịch Hà Nội thấy nó đang lúi húi ghép nhạc, nhiều người chạy ra bắt tay bắt chân mình, nó cứ mặc kệ, xong việc thì tới vỗ vai mình rất thân thiện như là quen nhau từ lâu lắm, nói đi làm mấy be.
Trọng Đài ngồi uống thường nghe nhiều hơn nói, bảo nhạc nó hay chỗ này chỗ kia nó gật gật ừ ừ, không hề tỏ ra mừng rỡ, hí hửng. Chê nhạc nó dở chỗ này chỗ kia nó cũng gật gật ừ ừ, cũng chẳng tỏ ra buồn chán, tự ái. Nó thuộc típ người tri túc, biết chắc việc nó làm, cái nó biết, khả năng nó tới đâu, rõ là dân Hà Nội.
Dân Hà Nội, đặc biệt dân Hàng Đào, cái gì không biết thì thôi, phàm đã biết đều biết rất thấu đáo chu toàn. Ngồi đâu cũng vậy họ ít nói cái họ biết, ai hỏi thì nói, cũng chỉ nói vừa đủ cái người ta cần nghe, cần biết, ít khi nghe họ nói thừa, thứ ngôn ngữ khoe mẽ hầu như xa lạ đối với họ.
Món văn hoá giao tiếp giả cầy, lịch sự đãi bôi, sến và cải lương là của mấy anh dân quê tạo ra chứ dân Hà Nội gốc tuyệt không có món đó. Người Hà Nội lịch lãm thấm nhuần từ trong máu, lịch lãm truyền kiếp, họ chẳng cần diễn món lịch lãm như mấy anh khách ở quê ra đâu. Mình cũng là dân quê một cục, hễ thấy ai diễn món lịch lãm đã cực kì ngứa mắt, đừng nói dân Hà Thành.
Trọng Đài cũng vậy, là trai Bát Đàn Hà Nội nó nhanh chóng bỏ qua mấy thủ tục giao tiếp mà văn hoá giao tiếp giả cầy qui ước để đến thẳng với người mình muốn chơi, không màu mè, khách khí. Tuồng như từ trong máu nó đã biết ai là người để chơi, ai là kẻ cần tránh.
Với bạn nó chơi say mê, không e dè kiêng kỵ giữ ý tứ. Nó chơi như kẻ không biết tiếc thời gian, lắm khi thấy nó đàn đúm, la cà hết chỗ nọ sang chỗ kia như thằng không có việc làm, ít ai biết để có thời gian dành cho bạn nó đã chối khéo hết các cuộc giao tiếp khác. Chỉ cần mất năm bảy phút cho các cuộc gặp gỡ vô nghĩa vô duyên vô tích sự nó cũng tiếc quay quắt. Nó sẵn sàng lái xe phi về Thanh Hoá hú hí với bạn suốt đêm, trong khi ai đó ngồi quán cách nhà nó vài trăm mét gọi nó lần nào nó chối khéo lần đó.
[/caption]Mình làm việc với Trọng Đài ba bốn vở kịch, hầu như vở nào của mình do Nhà hát kịch Hà Nội dựng là nó làm nhạc. Trọng Đài làm nhạc kịch cũng như phim, hay dở chưa bàn nhưng chưa ai lo nó lỡ hẹn. Bảo nó làm việc nọ việc kia, nó ừ một tiếng nhẹ không, chỉ cần nói một câu là xong, không cần nói câu thứ hai, không cần nhiều lời bàn đi tính lại, cũng chả cần vờ vịt kêu ca khó dễ để moi thêm tiền bạc. Đúng hẹn là nó xong việc, không sớm không trễ, giao việc cũng nhẹ không, chưa bao giờ nghe nó nói ôi ông ơi tôi phải cố thế này phải gắng thế kia.
Bạn bè mời đến nhà chơi, nó đã nhận lời thì đến sớm, khi đi một mình khi đèo thêm Mai Hoa vợ nó, nhậu nhẹt tán gẩu thong dong, chưa bao giờ nhìn đồng hồ. Hết nhậu nhẹt đến chơi ta lả, chơi cho đến khi không còn gì để chơi nữa mới chịu về. Chơi đến đáy làm đến đỉnh là cung cách của dân Hà Nội chính hiệu.
Mấy ông nhậu nhẹt chạy sô, ngồi vào mâm nhậu mặt mày cứ nhớn nhác sợ trễ hẹn cuộc sau, nửa chừng cuộc nhậu thì viện lý do bỏ cuộc, nhậu cũng như họp cứ loay hoay loay hoay đến khổ. Mấy ông này nói đến việc gì thì xong ngay, ba mươi giây, chuyện nhỏ ấy mà… tóm lại chẳng làm gì cả. Cung cách chơi và làm đó đích thị là của mấy ông Hà Nội giả cầy.
Dài dòng loanh quanh vậy để nói có không ít người hiểu nhầm tính cách người Hà Thành. Mình cũng vậy, thời trẻ mình chán dân Hà Nội đến nỗi ra trường được phân làm việc ngay Hà Nội cứ khóc đứng khóc ngồi đòi về quê làm việc cho bằng được. Khi lớn khôn, giao du nhiều, được tiếp xúc với người Hà Nội gốc thấy mê đi, mê lắm nhưng mà học không được, theo không nổi. Vả, đó là tính cách truyền kiếp, chẳng học mà thành, nhiều kẻ văn hoá chưa đủ lưng bát cứ cố đeo lấy mà học, thành ra nửa ông nửa thằng nửa dơi nửa chuột, rất tức cười.
Ngay việc ứng xử với đồng tiền dân Hà Nội gốc cũng khác hẳn với dân khác, họ không trọng cũng chẳng khinh tiền. Trọng vọng đồng tiền tất nhiên chẳng ra gì rồi nhưng cố gồng lên để khinh rẻ đồng tiền chẳng qua cũng chỉ là phía khác của sự trọng tiền, xuất phát từ mặc cảm đói nghèo.
Trọng Đài ngồi nhậu đâu cũng vậy, chẳng khi nào trốn tránh việc trả tiền, cũng chẳng khi nào cố giành lấy trả. Không ai trả thì nó trả, nhẹ nhàng như không, có người trả rồi thì thôi, cũng nhẹ nhàng như không. Đối với đồng tiền nó chẳng cú đỉn rị mọ cũng không hoắng huýt tinh tướng.
Giỗ đầu Trần Khắc Tám, Nhà xuất bản Kim Đồng tổ chức một đêm thơ nhạc Nhớ Trần Khắc Tám, giao cho mình phụ trách. Mình đưa bài thơ Tim tím của Tám cho nó, nói ông phổ nhạc giùm tôi, giúp nhau nhé, tôi không có tiền trả ông đâu. Nó gật gật, nói bạn ông là bạn tôi. Nó nhét bài thơ vào túi, coi như xong không phải nói gì thêm, tháng sau đưa cho mình cái đĩa bài hát nó phổ cẩn thận, phối cũng rất hay, Mai Hoa hát cũng rất có hồn, rồi kéo mình đi nhậu, chẳng nói thêm gì.
Phải như người khác thế nào cũng kêu khổ này khổ kia khó phổ, tôi phải thế này tôi phải thế kia, rồi thuê dàn nhạc khó thế nào, thu âm khó làm sao. Nó đưa cái đĩa xong là tuyệt không nhắc gì bài hát, chỉ nói tôi kẹt, không vô Đà Nẵng với ông được. Mình đưa phong bì tiền cho nó, nói không phải tiền tôi đâu, tiền thù lao của cơ quan tôi đấy. Nó cầm ngay, nhét vào túi rất nhẹ nhàng, chẳng nói gì, chưa bao giờ tiền là cái khiến nó phải nghĩ ngợi.
Thời buổi văn hoá trọc phú lên ngôi, thiên hạ mua xe xịn chạy ầm ầm, có người vay nợ ngân hàng mua cả cái xe chục tỉ bạc, nó vẫn chiếc Lada cà tàng ngược xuôi trên từng cây số, đỗ ngang nhiên với đám xe xịn không hề mặc cảm. Một khi người ta biết mình là ai rồi thì chẳng cần đeo lấy một mớ của cải làm sang, kì thực đang quê mùa hoá bản thân, tốn tiền hư người chẳng được cái gì.
Nhậu nhẹt nó cũng chẳng quan tâm uống cái gì, rượu xịn cũng chơi, rượu trắng cũng uống, dân chơi thường quan tâm cái view nó cũng chẳng thèm để ý, miễn sao vui là được. Có vợ ngồi cạnh vẫn tán chuyện cô này đẹp cô kia xinh chẳng hề e dè. Có ai trêu chọc nó trước mặt Mai Hoa nó cũng chỉ cười chẳng phân bua thanh minh gì, Mai Hoa cũng cười toe, tươi tỉnh thật lòng, còn vui vẻ tán thêm chuyện, mới thấy vợ chồng chúng nó tin yêu nhau thế nào.
Mình nhìn Mai Hoa cười cười, nói em thật khéo chọn chồng, dân tchaikovski xịn, đàn ông xịn, Hà Nội xịn, vớ được ông ba xịn sướng nhé. Mai Hoa cười tít, nói ui ui em làm sao chọn được, trời cho em đấy. Nó ngước nhìn vợ âu yếm, ba chỏm râu ngọ ngoạy, biết ngay cu cậu đang rất hạnh phúc, hi hi.
Mấy hôm nay Việt Nam net có loạt bài nói về chọn lựa nhân sự rất hay, có bài hay điếc tai, thẳng thắn và sáng sủa, có cảm tưởng cứ làm theo mấy cái đề xuất này thì vận nước sẽ đổi thay. Nhiều ý kiến lần đầu tiên dân tình mới nghe được công khai chứ lâu nay chỉ thầm thầm thì thì trong xó nhà nơi quán rượu mà thôi, ví dụ việc tuyển chọn nhân sự Bắc Trung Nam theo kiểu chia để trị, ví dụ tình trạng Đảng cử dân bầu, chia ghế, tuần tự như tiến, đến hẹn lại lên. Nghe thật sướng cái lỗ rốn.
Tuy nhiên nghĩ lại thấy hình như các cụ vẫn chưa động đến cái lõi của vấn đề, ấy là cái sự chuyên của mấy ông cán bộ. Nếu cán bộ ta lâu nay vừa hồng vừa chuyên thì bây giờ chẳng ai dư hơi đi bàn về công tác cán bộ.Vừa hồng vừa chuyên không phải không có, ở đâu cũng có loại cán bộ này nhưng ít quá, quá ít, đa phần vẫn là đám vừa hồng vừa điêu, vừa hồng vừa ngu. Sợ nhất là mấy ông hồng dởm chuyên dốt, đám này thường dễ dàng lọt sàng xuống nia, lọt nia xuống mấy chỗ béo bở nhất.
Bấy lâu nay khi hỏi thủ trưởng là gì thì có một định nghĩa cực kì chính xác: đấy là những người hiền lành nhu mì nhưng mà dốt. Thực ra tất cả các vụ đổ bể xưa nay có đến 90% là do dốt, qui kết người ta tội này tội kia e cũng nặng quá, cái tâm không phải không có nhưng mà dốt. Tham thì tất nhiên rồi, ai chẳng tham, nhưng cái tham của kẻ có trí lự không gây nguy hại như cái tham của mấy anh dốt nát.
Khổ nỗi có mấy ai thực bụng nghĩ mình là dốt đâu, ngồi chê người khác dốt thì nhanh lắm, nhận ra mình dốt thực khó vô cùng. Bọ có ông bạn học, thủa trước học hành kém nát không nói làm gì, ra đời cũng làm ăn như mèo mửa, bỗng nhiên trời ỉa trúng trọ, một bước lên quan to. Bây giờ ngồi nhậu với ông toàn nghe ông chê ông nọ dốt ông kia ngu, chưa khi nào nghe ông tự thú là ông cũng dốt cũng ngu chẳng kém mấy kẻ mà ông chê cả.
Dốt nát tất nhiên không nên dùng rôì, nhưng giỏi cũng phải cảnh giác, chớ có dùng bừa. Giỏi mà láu cá cũng nguy hiểm như dốt mà tham vậy.
Cách đây vài năm bọ có làm thuê cho FPT, làm một thời gian ngắn thôi nhưng học đựơc một bài học nhân sự rất hay. Ông Trương Gia Bình giao cho bà Nguyên Hạnh thành lập một công ty. Bà Nguyên Hạnh đưa lên danh sách lãnh đạo công ty gồm năm người, tất nhiên là toàn người giỏi. Ông Bình xem qua, nói có hai thằng giống nhau qua, bỏ đi một thằng, thay thằng khác. Chỉ một câu đó thôi bọ đã rất phục ông Trương Gia Bình.
Lãnh đạo mà giống nhau quá thì phản biện thường bị thủ tiêu, khi trúng thì trúng cực to, khi bại thì bại cực lớn; khi đoàn kết thì như anh em ruột thịt khi đánh nhau thì đầu rơi máu chảy, huynh đệ tương tàn. Đấy là nói giỏi mà giống nhau đã rất không nên, còn như một ban lãnh đạo giống nhau kiểu dốt nát và không cá tính thì nguy hiểm đến nhường nào.
Nhân chuyện các cụ nói chuyện nhân sự bọ cũng ngứa miệng nói chơi vậy thôi chứ việc này khác nào đơm đó ngọn tre. Một khi nạn mua tước bán danh mua quyền bán chức đang hoành hành, thói cục bộ địa phương, bè phái, phe nhóm đã nhiễm vô máu rồi thì mấy chuyện nhân sự nhân siếc ai nói chỉ sướng miệng người đó thôi.
[/caption]
Mũm Mĩm lườm Ngu Ngơ, nói mồng tám mồng chín cái gì, bao nhiêu chuyện nước sôi lửa bỏng không lo lại đi lo mồng tám với mồng chín. Ngu Ngơ nói chuyện gì mà nước sôi lửa bỏng, em cứ khéo tưởng tượng. Mũm Mĩm nguýt một cái, hừ một tiếng, nói anh vô tâm vô tính vừa vừa, không biết chuyện mười tỉnh cho nước ngoài thuê rừng đầu nguồn năm chục năm, nguy hiểm thế không lo, cứ rung đùi ngồi cười rích rích với mấy em chân, dài vô duyên lắm.
Ngu Ngơ cười khục khục, nói em đừng có nghe tin đồn nhảm. Ai dại cho thuê rừng đầu nguồn, làm thế khác nào đem hàng xóm vào cư trú ngay đầu hồi nhà mình, trước sau cũng mất nhà như bỡn. Vả, đất rừng mình còn chưa đủ để sản xuất còn cho ai thuê, mà ai lại cho thuê năm chục năm, có hoạ ngu, thuê thế khác gì bán đất cho thiên hạ. Bọn phản động chúng nó bịa đặt đấy. Mũm Mĩm dẫm chân chống nạnh, nói anh bảo ai phản động, tướng Đồng Sĩ Nguyên, tướng Nguyễn Trọng Vĩnh là phản động à? Các cụ nói rành rành đây này.
Bộ Nông nghiệp đồng ý với tôi việc 10 tỉnh cho nước ngoài thuê rừng đầu nguồn là sự thật. Bộ đã trực tiếp kiểm tra tại 2 tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh. Ngoài ra tổng hợp từ báo cáo của 8 tỉnh Cao Bằng, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Nam, Bình Định, Kon Tum và Bình Dương. 10 tỉnh này đã cho 10 DN nước ngoài thuê đất rừng đầu nguồn dài hạn (50 năm) trồng rừng nguyên liệu với tổng diện tích hơn 300 ngàn ha, trong đó DN từ Hongkong, Đài Loan, Trung Quốc chiếm trên 264 ngàn ha, 87% ở các tỉnh xung yếu biên giới.
Ngu Ngơ Ngả ngửa người ra, nói có chuyện đó thật ư. Anh nhớ cách đây 15-20 năm đã có những nhà đầu tư Nhật Bản, Hàn Quốc muốn trồng rừng ở mìền Trung lấy nguồn nguyên liệu làm gỗ ván ép, hoặc trồng thông ở Quảng Ninh để lấy nhựa, nhưng tất cả đều không được phê duyệt. Mũm Mĩm nói thì bây giờ người ta phê duyệt, phê duyệt luôn nhiều địa điểm có vị trí chiến lược và địa chính trị trọng yếu. Ngu Ngơ trợn mắt há mồm nói phạm luật phạm luật, Mũm Mĩm nói luật nào luật nào. Ngu Ngơ chìa ra cho Mũm Mĩm văn bản luật rành rành, nói luật này luật này: Khoản 1, điều 30 của Luật Đầu tư hiện hành quy định “Cấm đầu tư các dự án gây phương hại đến quốc phòng, an ninh quốc gia và lợi ích cộng đồng”.
Mũm Mĩm kêu to, nói trời đất ơi luật pháp rành rành thế mà người ta cũng cứ nhắm mắt làm liều. Mà nghe nói cây bạch đàn độc hại lắm phải không anh? Ngu Ngơ hỏi người ta thuê đất trồng Bạch đàn thật à? Mũm Mĩm nói người ta trồng rồi, thật giả cái gì nữa. Ngu Ngơ nhảy dựng la lối, nói chết rồi chết rồi. Bạch đàn là loài cây giết đất, ở đâu có cây bạch đàn thì ở đây đến cỏ cũng không mọc nổi đừng nói đến cây khác.
Loại cây này nhiều nơi đã trồng và đã phải chịu hậu quả khi trồng tập trung. Ở đâu trồng bạch đàn ở đó lá rơi xuống ao là chết cá, rơi xuống cỏ là chết cỏ. Thu hoạch bạch đàn xong là cả mấy ngàn hecta rừng thành đất chết, nguy hiểm lắm.
Mũm Mĩm cười cay đắng, nói hèn gì nước ngoài mới mua đất nước mình để trồng Bạch đàn chứ người ta đâu có thiếu đất. Ngu Ngơ nói chuyện này chính phủ cũng đã chỉ thị rồi. Mũm Mĩm nói chính phủ nào, Ngu Ngơ tức điên, cú Mĩm Mĩm một cái thật đau, nói chính phủ mình chứ chính phủ nào. Chủ tịch hội đồng bộ trưởng Đỗ Mười đã ra chỉ thị câm trồng Bạch đàn bừa bãi, đây này, mở mắt ra mà xem này.
Từ nay trở đi, việc trồng rừng bạch đàn tập trung nhất thiết phải thực hiện phương thức thâm canh, hỗn giao thích hợp với các loài cây họ đậu hoặc các loài cây bản địa khác; tuyệt đối không trồng bạch đàn để phòng hộ đầu nguồn, không trồng bạch đàn ở nơi núi cao, đất quá dốc. Nghiêm cấm việc chặt phá rừng tự nhiên, kể cả rừng nghèo kiệt để trồng bạch đàn.
Mũm Mĩm mếu máo nói cái chỉ thị từ thủa đời sơ ai người ta nhớ nữa. Nhiệm kì nào nhớ chỉ thị của nhiệm kì đó thôi Ngơ ơi. Ngu Ngu cũng mếu máo nói phải phải, chắc không phải vì ngu mà người ta không biết chuyện này, chỉ vì tiền che tối mắt mà quên nguy cơ nhãn tiền. Ối trời cao đất dày ôi, hội chứng nhiệm kỳ, sống chết mặc bay…hu hu hu
Kính báo của gs Nguyễn Huệ Chi
Thưa quý Anh Chị,
Xin báo đến quý Anh Chị một tin không lấy gì làm vui: trang mạng boxitvn.net sau nhiều ngày bị bon tạm gọi là "tin tặc" tàn bạo dùng mọi phương kế đánh cho sập, nhưng không đánh lại được đội ngũ kỹ thuật viên của chúng tôi, nay họ đã giở đến kế cuối cùng là dùng tường lửa (riêng hai trang blog boxitvn.blogspot.com và boxitvn.wordpress.com thì vẫn an toàn). Tất nhiên, với những người quen sử dụng interrnet như chúng ta thì việc vượt tường lửa là quá dễ dàng. Kính mời quý Anh Chị vào BVN bằng công thức sau để đọc: http://anonymouse.org/cgi-bin/anon-www.cgi/http://www.boxitvn.net/
Điều tôi muốn nêu lên ở đây là tại sao một trang mạng yêu nước, không thể ra quyết định cấm đoán với nó, mà lại phải dùng đến hạ sách là tường lửa? Chẳng lẽ đây lại là thủ đoạn của bọn tin tặc phương Bắc hay sao? Thật không thể hiểu nổi.
Tôi chưa biết rồi đây "tin tặc" sẽ còn giở những thủ đoạn gì tạn bạo hơn nữa không, nhưng cũng xin kính báo đến quý Anh Chị biết, để nếu như một ngày nào đó có chuyện gì bất trắc sẽ xẩy ra sau chuyện tường lửa này, Anh Chị sẽ không cảm thấy đột ngột.
Một điều đáng mừng mà tôi muốn dành cho quý Anh Chị ở cuối thư là cách đây 2 hôm, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh có gọi điện cho biết, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa thông báo miệng với Trung tướng Đồng Sĩ Nguyên rằng ông sẽ cho dừng hẳn việc bán rừng đầu nguồn. Ông Vĩnh nói rằng đó là một thắng lợi bước đầu đáng khích lệ, và theo ông, không phải chỉ là công của hai người nêu lên vấn đề, mà chủ yếu là công của trang mạng Bauxite Việt Nam, đã làm cho dư luận khắp từ Nam đến Bắc và cả ở ngoài nước được đánh động, khiến mọi người cùng quan tâm đặc biệt đến nguy cơ hết sức lớn này đối với an ninh của đất nước. Câu nói của một bậc lão thành cách mạng chứng tỏ ông hết sức tin tưởng ở Bauxite Việt Nam.
Đầu xuân, kinh chúc quý Anh Chị mọi điều tốt lành.
Kính thư
Nguyễn huệ Chi
Chả biết thời Tiền chiến dân tình mến mộ thơ ca đến mức nào nhưng một loạt nhà thơ sinh ra từ thời ấy cùng với một thơ ca họ để lại cho đời đủ cho thấy thơ ca vô cùng được trọng vọng . Thời đó ít thấy ai coi thơ như một nghề, cũng chẳng ai giao nhiệm vụ gì cho thơ, từ Hàn Mạc Tử đến Lưu Trọng Lư viết thơ đọc thơ in thơ cũng chỉ để chơi thơ. Thơ không kiếm ra tiền nhưng mua được niềm vui, thế là quá đủ để các nhà thơ ném cả cuộc đời cho cuộc chơi thơ viễn vông nhưng sang trọng này.
Làm được bài thơ, rung đùi đọc một mình đã sướng, sà vào cuộc rượu vuốt râu đọc cho năm bảy người, nhận được vài cái gật đầu, chép miệng xuýt xoa càng sướng. Còn như cầm micro đứng trước đám đông vài ba trăm người, vừa đọc vừa ngắm nghía những cái nhìn ngưỡng mộ, nhận được vài tràng pháo tay thì sướng đến củ tỉ, nhà thơ khi đó mãn nguyện lắm rồi, không còn mơ gì thêm nữa.
Thời đó chơi thơ loanh quanh chỉ có thế, in được bài thơ, một tập thơ thật quá khó, nhiều người cả đời không in nổi tập thơ, chơi ngông lắm cũng chỉ khắc thơ lên đá, viết thơ lên tường, thả thơ xuống sông, treo thơ lên đọt tre, lên cánh diều… thế thôi nhưng sao thấy thơ sang trọng kinh hồn, thơ đến với người vừa gần gũi vừa cao vời, vừa âu yếm như lời hát ru vừa thiêng liêng như thánh ca.
Cái thời thật sướng, nhà thơ như con trời ở xa tít mù, mỗi lần xuất hiện như thiên sứ từ trời sa xuống, cho dù đi đứng nghênh ngang, nói năng ngông ngạo cũng không ai lấy đó làm vì, lại còn được tán tụng như là cuộc chơi ngạo nghễ của con trời. Nhà thơ bỗng trở thành niềm tự hào vô biên của vợ con, bạn bè, họ hàng chòm xóm.
Vợ nhà thơ chạy ăn từng bữa, tần tảo nuôi con cực khổ vô cùng cũng không để chồng nhúng tay vào mấy việc trần tục. Chỉ cần chồng chơi thơ thật hay, con có thể đói cơm chồng không thể thiếu rượu, ngoài nhà chồng nhấp hớp rượu đọc một câu thơ, trong nhà vợ tay bịt miệng con khóc đói đòi ăn, tai vẫn nắc nỏm nghe thơ chồng, lâng lâng niềm tự hào thầm kín.
Đến thời chống Mỹ thơ ca được giao đủ loại nhiệm vụ, nhà thơ phải gồng gánh đủ loại vai trò, các nhà thơ lớp trước chỉ quen chơi thơ bỗng lúng túng không biết xoay xở ra sao, thơ họ kém hẳn đi, bao nhiêu tán tụng cũng không sao giữ thơ họ đến với người đời. Công chúng vẫn yêu thơ vẫn nể trọng nhà thơ phần vì dư vọng thời trước đó, phần vì thơ “ cùng đổ mồ hôi sôi giọt máu” với người yêu thơ, buồn vui sướng khổ cùng thế sự.
Tuy vậy đã dần dần hình thành một loại công chúng chỉ biết thẩm thơ theo nghĩa đúng sai, đánh đồng đúng sai với hay dở, nhà thơ cũng hoang mang không dám chơi thơ nữa, chơi ngông lại càng không dám. Loay hoay với đúng sai đã mướt mồ hôi rồi, sao còn đủ hứng để còn chơi thơ hay dở.
Nhà thơ đi đến đâu vẫn được đón tiếp trọng thị, công chúng vẫn háo hức chào đón nhưng ít ai dám phô giữa công chúng những gì mình làm cho mình, những gì mình tâm đắc. Có hai loại thơ, thơ làm cho tất cả vả thơ làm cho mình. Bố bảo cũng chẳng ai dám phô thơ riêng tư ra trước đám đông, đôi khi ngứa mồm đọc đôi ba câu liền bị nhắc nhở, sợ mất ăn mất ngủ.
Thơ làm cho tất cả vẫn hay đấy, nhiều là đằng khác nhưng cái hay của anh cán bộ làm thơ, không còn là thơ của thiên sứ con nhà trời nữa. Vả, thơ tâm tình nỉ non ngâm vịnh vu vơ bị coi là thứ vớ vẩn của mấy ông không dở hơi cũng chập mạch, thơ tuyên giáo ngày càng nhiều trở thành dòng chính đạo. Bây giờ nhà thơ là ông cán bộ công tác làm thơ, ít ai còn dám chơi thơ. Có lẽ vì thế mà thơ vì thế xa cách dần, lạc điệu dần với công chúng yêu thơ chăng.
Đất nước đổi mới, nhà thơ được hưởng mọi sự phóng khoáng ở đời, chẳng ai ép nhà thơ làm thơ tuyên giáo, nhà thơ là nhà thơ, chẳng phải ông cán bộ làm thơ nữa nhưng cái thời thơ được nồng nhiệt chào đón hình như đã mất. Khi các nhà thơ được thoải mái chơi thơ, người sang kẻ hèn người giàu kẻ nghèo đều in được thơ thì thơ chẳng còn là sản phẩm được công chúng đón đợi. Trong các hiệu sách thơ là mặt hàng ế ẩm nhất. Xưa có tập thơ in vài vạn cuốn vẫn bán hết vèo nay ai khoe bán được một ngàn bản thơ đều bị coi là bóc phét.
Từ trước tới nay chỉ thấy mỗi nhà thơ Hữu Loan bán được bài thơ hơn trăm triệu, nhà thơ Kiều Anh Hương bán bốn câu thơ được hơn chục triệu, thế thôi, không còn thấy ai bán thơ được giá cao. Nhà thơ Nguyễn Duy tiếp thị thơ hơi bị giỏi, thu được khá nhiều thành công. Ông làm lịch thơ bán chạy như điên nhưng cũng chỉ được hai mùa, sang đến mùa thứ ba thì tịt ngỏm. Ông triển lãm thơ, vẽ thơ trên chum vại rổ rá, chơi thơ với ảnh, chơi thơ với hoạ, chơi cả thơ tiếng Anh dịch từ thơ cổ, xôm trò lắm nhưng chỉ đôi lần rồi cũng dần mất khách.
Nhà thơ làm đủ trò tiếp thị, kẻ tổ chức đêm thơ để bán rao thơ, người ôm thơ đến thư viện bán mớ. Nhiều người đến công sở, mỗi nơi bán dăm mười cuốn, lắm kẻ vờ tặng thơ để nhận tiền lại quả, cũng chẳng thu được bao nhiêu đôi khi còn mang tiếng, lắm chuyện thật bẽ bàng.
Nhà thơ mang cả chồng thơ đến doanh nghiệp, được đón tiếp trọng thị kiểu đãi bôi, doanh nghiệp xuýt xoa khen bìa đẹp khen thơ hay, rồi rút ra một xấp tiền trân trọng nhét vào túi nhà thơ. Đến khi nhà thơ ra về thì chồng thơ lập tức được nhét xó. Ngay cả thơ tặng cũng vậy, bạn bè quí nhau lắm mới tặng nhau tập thơ, nhận được thơ lập tức reply cảm ơn rối rít, hỏi có mấy ai chịu khó mở ra xem đôi bài, đừng nói là cả tập.
Ngay cả nhà thơ đến công sở đọc thơ, nói chuyện thơ cũng thế. Xe con kính cẩn đưa đón, công chúng có cả ngàn, mỗi bước đi nhà thơ đều có kẻ lóm thóm chạy theo sau, cơm bưng rượu rót, tiếng vỗ tay ngất trời, lời cảm ơn nhà thơ nồng nàn say đắm. Đến khi nhà thơ Good bye thì dư vang cũng good bye, cuộc chơi thơ lấy lệ, đầy tính thủ tục nhân ngày abc nào đó thường diễn ra như vậy.
Cho nên cứ mỗi mùa lễ hội thơ tôi thường ngồi nhà ngóng ra chứ không dám đến. Tôi sợ phải gặp những nụ cười giả tạo, phải nghe tiếng vỗ tay lấy lòng, lời tán tụng bốc đồng, thói nịnh bợ truyền kiếp. Nói thật mất lòng, những trò chơi rắm rối, thoạt nhìn có vẻ sang nhưng kì thực rất quê mùa, từ lá cờ thơ đến việc thả thơ lên trời.. nhìn rõ sự cố tình sắp đặt khiên cưỡng, hơi bị tội nghiệp cho thơ, hu hu.
Một khi thơ phú văn chương chưa được lòng người thì mọi trò xiển dương, tôn vinh thơ, vuốt ve thơ, truyền bá thơ dù được tổ chức khá công phu, tốn kém cũng chỉ để cho các nhà thơ tự sướng mà thôi, than ôi.
I am gonna turn it around to you guys with a question today: Is anyone participating in a formal (or informal) gear co-op program?